Wat is scoliose?

Scoliose is een kromgegroeide wervelkolom. De wervelkolom heeft dan de vorm van de letter S of soms de letter C. Doordat de wervels en de ribben gedraaid zijn, zit er bijna altijd een een bolling (een bochel) bovenin de rug. Een enkele keer is een scoliose zo ernstig dat de longen te weinig ruimte hebben. Dan ontstaan ademhalingsproblemen. Ook kan een kromme rug veel pijn doen.

Soms heeft een baby al scoliose bij de geboorte, maar meestal ontstaat de verdraaiing tijdens de groei. Vaak is dat rond de tien jaar. Meisjes krijgen vaker een scoliose dan jongens. Waarom dat zo is, is niet bekend.

Bij kinderen is een scoliose meestal duidelijk te zien:

• De ene schouder is hoger dan de andere.
• Als het kind vooroverbuigt ziet u een bolling aan één kant van de rug.
• Het ene been is korter dan het andere. U merkt dat één schoen sneller afslijt.
• Het hoofd van uw kind staat vaker scheef dan rechtop.
• De heupen zijn scheef.

Uw huisarts meet de rug op en verwijst uw kind eventueel door naar een orthopeed (een bottendokter).

Heel soms verdwijnt een scoliose vanzelf. De meeste scoliosen verergeren niet.

Bij kinderen geeft een scoliose weinig klachten. Maar een behandeling kan toch nodig zijn om latere klachten te voorkomen. Zo'n behandeling is vaak heel zwaar. Meestal bestaat hij uit een brace (een soort korset) of een operatie.

Behandeling van scoliose

Bij een lichte scoliose is vaak geen behandeling nodig. Een kind met een iets ernstiger scoliose krijgt regelmatige controles. Daarbij kijkt de arts hoe de scoliose zich ontwikkelt. Daarnaast krijgt het kind oefentherapie. Daar leert hij zijn lichaamshouding te verbeteren en zijn rugspieren goed aan te spannen. Dit voorkomt hopelijk dat de scoliose verergert.

Een jongere met een ernstiger scoliose die verergert, krijgt waarschijnlijk een bracebehandeling. Een brace is een korset van kunststof, soms met een metalen beugel eraan. De brace voorkomt dat de kromming verergert. Het kind moet de brace dragen tot het skelet is uitgegroeid. Soms is het genoeg om de brace alleen 's nachts te dragen. Maar bij een ernstige scoliose moet het korset de hele dag aan.

Een volwassene krijgt soms een korset voor ondersteuning en tegen erge pijn.

Sommige vormen van scoliose nemen zo sterk toe dat alleen een operatie kan helpen. Tijdens de operatie duwt de chirurg de wervelkolom voorzichtig zo recht mogelijk. Met metalen staven en schroeven zet hij hem in de goede stand vast. Deze operatie heet spondylodese. De rug kan daarna niet meer verder kromgroeien.
Het beste moment voor deze operatie is aan het einde van de groeiperiode, zo rond veertien/vijftien jaar. Later opereren kan ook. Maar de risico's zijn dan groter en bovendien is het resultaat minder goed.
Sommige scoliosepatiënten hebben meer operaties nodig.

Kinderen met een ernstige scoliose die nog te jong zijn voor de operatie, krijgen soms een correctiegips. Ook na de operatie moet iemand soms tijdelijk een gipsverband dragen.