Wat is slokdarmafsluiting?

Bij slokdarmafsluiting kunnen baby's niet slikken. De slokdarm is de verbinding tussen mond en maag en die is onderbroken. 

Slokdarmafsluiting is aangeboren. De medische naam is oesophagusatresie. Oesophagus is slokdarm en atresie betekent 'zonder opening'.

Aan het begin van de zwangerschap vormen de slokdarm en de luchtpijp van het ongeboren kind één buis. Deze buis splitst zich rond de vijfde à zesde week van de zwangerschap: de slokdarm gaat naar de maag en de luchtpijp naar de longen. Soms gaat er bij die splitsing iets mis. Van de slokdarm ontbreekt dan een stuk tussen het bovenste en het onderste deel, waardoor er niets doorheen kan. Meestal eindigt het bovenste deel van de slokdarm in een zogenoemde 'blinde zak'. Het onderste deel van de slokdarm is dan verbonden met de luchtpijp. Deze abnormale verbinding heet een fistel. Zo kan er voedsel of maagzuur in de luchtpijp komen en lucht in de maag.
Waarom de ontwikkeling niet goed gaat is onbekend. Er zijn geen aanwijzingen dat medicijngebruik, roken of ziekte tijdens de zwangerschap een slokdarmafsluiting kunnen veroorzaken.

Van de kinderen met slokdarmafsluiting heeft 45% ook andere aangeboren afwijkingen, zoals anusatresie (geen anusopening), aangeboren middenrifbreuk (een onnatuurlijke opening of zwakke plek in het middenrif), nierafwijkingen, hart- en skeletafwijkingen. Er zijn diverse syndromen waarbij slokdarmafsluiting een van de afwijkingen is, bijvoorbeeld VATER associatie.

Slokdarmafsluiting komt voor bij 1 op de 3000 à 4000 pasgeboren baby's.

Behandeling van slokdarmafsluiting

Bij slokdarmafsluiting is het belangrijk dat het bovenste deel van de slokdarm leeg blijft. De moeder mag de baby dus niet meer zelf voeden. De baby krijgt voeding via een infuus. Het speeksel wordt steeds weggezogen uit de keel van de baby. Zo kan het niet in de longen terechtkomen.

Een operatie is de enige manier om een slokdarmafsluiting te verhelpen. De baby gaat daarvoor naar een kinderchirurgisch centrum. Deze centra zijn gevestigd in ziekenhuizen in: Groningen, Nijmegen, Utrecht, Amsterdam, Rotterdam en Maastricht.

Meestal ontbreekt er bij een slokdarmafsluiting slechts een klein stukje van de slokdarm. De chirurg kan dan tijdens één operatie de abnormale verbinding (fistel) tussen slokdarm en luchtpijp opheffen en de uiteinden van de twee slokdarmdelen met elkaar verbinden. Zo'n operatie gebeurt in de eerste dagen na de geboorte. Het kind moet na de operatie wel een of twee dagen aan de beademing.

Wanneer een groter stuk ontbreekt, kan het kind pas na twee à drie maanden een operatie ondergaan. De arts zal dan de twee slokdarmdelen aan elkaar zetten en zonodig een stuk dikke of dunne darm gebruiken om het ontbrekende deel te overbruggen. Als het kind een paar maanden op een operatie moet wachten, krijgt het via een slangetje in de buikwand sondevoeding. Deze voeding komt direct in de maag terecht. Soms maakt de arts een kleine opening in de hals waar het speeksel uit kan. Een deel van de kinderen met slokdarmafsluiting heeft ook andere aangeboren afwijkingen. Dit kan de behandeling moeilijker maken.