NPO Gezond

Daar word je beter van!

Bekijk de uitzending

Hoe pakken we gewelddadige jongeren aan?

Hollandse Zaken: Gewelddadige jongeren: Hoe pakken we ze aan? | MAX, 22 aug 2012

Een discussie over jongeren die erop los slaan, steken, schieten en extreem brute overvallen plegen. Wat zijn dit voor jongens? Heeft het zin hen te behandelen in een jeugdgevangenis? Jongens met zo’n gestoorde gewetensontwikkeling? Komen ze ooit weer op het rechte pad?

Afgelopen maandag diende de rechtszaak tegen de 15-jarige jongen die voor 100 euro een 15-jarig meisje uit Arnhem doodstak. En gisteren werden in Rotterdam twee 14-jarige jongens opgepakt in verband met de moord op een 17-jarig meisje. Hollandse Zaken filmde de dagelijkse realiteit in jeugdgevangenis Teylingereind in Sassenheim. Een kleine honderd jongens wordt daar, soms jarenlang, behandeld. In de hoop weer eerzame burgers van hen te maken. Hoé worden ze behandeld en denken deze jongeren zelf dat het zin heeft?

Ook het verhaal van de Noordhollandse rechtbankverslaggever die in februari uiterst gewelddadig werd overvallen op straat. Zij hoopt dat de inmiddels opgepakte daders leren van hun daden en niet eindeloos opgesloten worden, want ''daar worden ze toch niet beter van".

Presentatie: Cees Grimbergen

Gasten in de studio

Anke Sprakel is rechtbankverslaggever en werkt daarnaast als eindredacteur voor de Housekrant. Dit is een blad dat jong gedetineerden aanmoedigt iets van hun leven te maken. Beroepsmatig keek ze vele daders in de ogen, maar haar leven veranderde op slag toen ze begin dit jaar zélf werd overvallen in Amsterdam. ''Ik weet dat de agressie ergens vandaan komt en dat dit soort jongens geen monsters zijn. Daarom hoop ik dat ze niet alleen een lange celstraf krijgen maar ook behandeld worden. Ze zijn nog jong en het zou nog goed met ze kunnen komen.''

Wim Lourens werd samen met zijn zoon Youri slachtoffer van een zware mishandeling in Nijkerk. Een ruzie op straat leverde hen onder meer een beenbreuk en een gebroken neus op. De daders zijn nooit gepakt. Wim Lourens heeft een heel eigen opvatting over de aanpak dit soort jongens. ''Nu staat het vast wat iemand voor straf krijgt als hij voor de rechter verschijnt. Hij weet wanneer hij weer vrijkomt. Dit zou echt anders moeten. Zie het als een grote fuik waar je inzwemt als dader. Je moet heel hard aan jezelf werken wil je kans maken om eruit te komen.''

Hajo Visser is negentien jaar, maar heeft al een heel verleden van drugs en geweld achter de rug. Hij is meerdere keren veroordeeld voor wapenbezit, drugs dealen en het plegen van een inbraak. Al op jonge leeftijd klopten zijn ouders aan bij hulpverleners maar niets mocht baten. Tot het moment dat Hajo zelf een knop omzette en zich openstelde voor een aantal behandelingen bij het Palmhuis in Den Haag. Inmiddels heeft hij nieuwe levensdoelen gevonden. In september begint hij met een sportopleiding en Hajo doet er alles aan om het als rapper te gaan maken.

Kees Mos is pedagoog en geeft bij het Palmhuis in Den Haag uiteenlopende behandelingen aan jonge daders. Daarnaast is hij werkzaam bij de jeugdgevangenis Teylingereind. Kees Mos heeft al meer dan honderd jongeren begeleid en kan direct inschatten of hij met een leider of een zogenaamde volger te maken heeft. ''De moeilijkste gevallen om te behandelen zijn jongeren die echt moeite hebben zich te verplaatsen in anderen, geen empathie kennen. En de jongeren waarmee je geen klik krijgt, die erg wantrouwend blijven.''

Sonja de Pauw Gerlings, gepensioneerd kinderrechter. Ze valt nog twee keer per maand een dag in. Sonja gelooft niet in lange straffen voor jonge criminelen. ''Bij behandelen hebben we in ieder geval nog de hoop dat we iets kunnen bereiken.'' De kinderrechter zegt 'niet veel te hebben' met wraakgevoelens van slachtoffers. In het jeugdstrafrecht speelt vergelding nu nog een ondergeschikte rol, maar er ligt een wetvoorstel om de mogelijkheden van vergeldende sancties te verruimen.

253 keer bekeken

viewcounter